دبیرخانه دائمی طرح دانش آموزی «با کیمیا»

تلفن دفتر روابط عمومی تهران: 66515514 / info@bakimia.ir

برچسب: وارونگی دما

آلودگی جو یا آلودگی هوا به چه شرایطی گفته می شود؟
آلودگی جو یا آلودگی هوا به چه شرایطی گفته می شود؟

آلودگی جو (که معمولاً آلودگی هوا نامیده می شود) عمدتاً از ورود گازها و ذرات جامد به داخل جو ناشی می شود.

بسیاری از آلاینده ها -گرد و غبار، گرده گیاهان و ذرات خاک – به طور طبیعی در جو وجود دارند اما وقتی از اصطلاح آلودگی هوا استفاده می کنیم منظور آلودگی ای است که درنتیجه فعالیت های انسانی ایجاد می شود. گرچه منابع بی شماری برای آلودگی هوا وجود دارد اما فراوان ترین آنها گازهای گلخانه ای هستند که از سوزاندن سوخت های فسیلی یا هیدروکربن ها
(مثل زغال سنگ و محصولات نفتی) به وجود می آیند.

بیشتر کشورهای صنعتی به سوزاندن سوخت های فسیلی وابسته اند؛ نیروگاه هایی که خانه ها را گرم می کنند و برق آنها را تأمین می کنند
گاز می سوزانند و کارخانجات نیز این سوخت ها را می سوزانند تا محصولات شان را تولید کنند.

در این مناطق بسیاری از افراد از بیماری های جدی ناشی از دود و آلودگی هوا رنج می برند.
گیاهان، ساختمان ها و جانوران هم از نوع خاصی از آلودگی به نام باران اسیدی آسیب می بینند.
باران اسیدی به واسطه گوگرد موجود در هوا که از سوختن زغال سنگ در نیروگاه ها ایجاد می شود به وجود می آید و می تواند در قطرات باران و در مسافت هزاران کیلومتر منتقل شود.
سپس سموم در رودها، دریاچه ها و خاک ها رسوب می کنند و باعث آسیب رساندن به حیات وحش می شوند.
علاوه بر این، باران اسیدی سازه های بتنی و ساختارهای جامد دیگر را می خورد و باعث می شود ساختمان ها به آرامی افت کنند و از بین بروند.

تجمع و افزایش میزان ذرات معلق به شرایط جوی و میزان تولید و انتشار این مواد در یک منطقه خاص بستگی دارد. هنگامی که آلاینده ها در داخل جو منتشر می شوند، به خاطر الگوهای باد غیر ممکن است که در یک منطقه خاص باقی بمانند.
به همین دلیل است که اثرات آلودگی های ناشی از آتش سوزی های بزرگ نفتی در منطقه خاورمیانه در اروپا و سایر نقاط جهان قابل اندازه گیری اند.
از سوی دیگر، اشکال زمینی مانند پشته ها و برآمدگی کوه ها می توانند به صورت موانع طبیعی عمل کنند. شکل زمین و آب و هوای یک منطقه خاص می تواند به بیشتر شدن آلودگی و یا تغییر مسیر آلودگی هوا کمک کند.

شرایط آب و هوایی که به نام وارونگی دما شناخته می شود می تواند آلودگی ها را به دام بیندارد و باعث شود آلاینده ها تجمع و افزایش یابند و به سطح خطرناکی برسند. وارونگی دما زمانی ایجاد می شود که یک لایه از هوای گرم بر روی یک لایه خنک در منطقه نزدیک تر به زمین قرار می گیرد. این وضعیت می تواند باقی بماند تا این که باران یا باد لایه بی حرکت و ایستای هوای گرم را پراکنده کند.

در برخی از کشورهای جهان خودروها ملزم شده اند از دستگاه های کنترل آلودگی که مبدل های کاتالیزوری نام دارند استفاده کنند و بسیاری از نیروگاه ها نیز با فیلترهایی به نام اسکرابر (به معنی نظیف کننده) مجهز شده اند تا اکسیدهای گوگرد را حذف کنند.

علاوه بر آلودگی جو، آلودگی هوای داخل خانه هم خطرات خاص خود را دارد. برخی از منابع ساخته دست انسان، در محیط داخلی خانه، آلاینده هایی مانند ذرات آزبست و بخارات فرمالدئید هستند – اینها زمانی مواد ساختمانی عادی محسوب می شدند اما حالا احتمال می رود که سرطان زا باشند.